teisipäev, 22. aprill 2025

«Иногда я действительно думаю» (Тавет Атлас, 2010/2016)

 


Стоит ли нас эта Земля
Нашей ходьбой по её телу и коже,
Борьбой и переживаниями

И иногда я действительно сомневаюсь
Достойны ли мы этой Земли
Её существования

И иногда я боюсь
Если мы действительно недостойны
Если Она сбросит нас с себя
Чужаков, занявших
Место своих

Разве не знакомо это предупреждение
В то же время бесконечно повторяющееся
Замыкание в ключе истории
Как урок нам –
Те исчезнувшие народы
А теперь нужно отвечать прямо и от сердца

Сумеем ли мы вообще
Сможем ли
С ответственностью и чувством, унаследованным от предков
Ответить?

Неужели не сможем!

Хотя бы раз вместе
Заметив её
Пробудившись, спеть единым хором?

Услышит ли Земля...
Повернёт ли к нам
Свой лик, ставший снова родным?

Übersetzung des Gedichts „Das wisst ihr doch eh!“ (Thavet Atlas, 2012)

 

Übersetzung des Gedichts „Das wisst ihr doch eh!“ (Thavet Atlas, 2012)

Im Warteraum des Tartuer Busbahnhofs
saß ein alter Mann auf der Bank
mit runden Brillengestellen aus Silber
wie bei den Deutschen in Filmen der Sechzigerjahre,
die in der Sowjetunion gezeigt wurden
Das wisst ihr doch eh?

Lautlos die Lippen bewegend las er Nietzsche
„Ecce Homo“
Ich werd’s nicht zitieren
Das wisst ihr doch eh?

Ein schniebel Typ im Mantel trat heran
Knurrte: „Verfluchter Penner!“
Und trat scheinbar harmlos gegen sein Schienbein
genau dort wo der Wadenmuskel beginnt
wo der Schmerz- und Nervenpunkt liegt
Das wisst ihr doch eh?

Ein Polizist, erschöpft vom Nachtdienst
in irgendeinem Club
musste zwei raufende Dichter trennen
der eine mit blutiger Nase
der andere brüllte: „Du lahmer Oblomow!“
Das wisst ihr doch eh?

Solch unregelmäßiges Sexualleben ruiniert die Nerven
Junge Frau daheim oder auch nicht?
Pflanzt euch doch gleich einen Chip ein!
Nichts ist schwerer als Nichtwissen – sondern Ahnung
Das wisst ihr doch eh?

Angewidert von diesem Anblick
machte eine Dame – schon dem Mittelalter entwachsen
eine Schmute über das Kochbuch der First Lady
obwohl ihre Oma in der Ersten Republik Wäsche wusch
und reichlich Kartoffeln in Uniform kochte
Ohne zu denken: „Wer kriegt wohl die Schalen?“
Das wisst ihr doch eh?

Äußerlich so verschieden...
Allen
diesen Nebenfiguren zeigten sogar die Uhrzeiger nur eines: „Abgrund EU!“
Das wisst ihr doch eh!
Sofort und endgültig!

Käännös runoon "Te kyllä tiedätte!" (Thavet Atlas, 2012)

 


Tartun linja-autoaseman odotussillalla
istui penkillä vanha mies
pyörein hopeakehyksisin silmälasit päässään
kuin saksalaisilla 1960-luvun elokuvissa
joita näytettiin Neuvostoliitossa
Te kyllä tiedätte?

Lukiessaan Nietzschen huulet hiljaa liikkuen
"Ecce Homo"
En ala lainaamaan
Te kyllä tiedätte?

Siihen astui hieno palttooherra
Ärisi: "Hitun bumtsi!"
Ja näennäisen vahingossa tönäisi kärjellään säären yläosaa
siitä missä pohje alkaa
missä kipu- ja hermospiste sijaitsee
Te kyllä tiedätte?

Yövuorosta uupunut poliisi
jossain klubeilla
erotteli kahden tappelun alkaneen runoilijan
toisella verinen nenä
toisen suusta paukahti: "Senkin paska oblomovilainen!"
Te kyllä tiedätte?

Sellainen epäsäännöllinen seksielämä kun turhauttaa hermoja
Onko kotona nuori vaimo vai ei?
Pistä ihon alle siru jos niin haluat!
Ei mikään ole raskaampaa kuin tietämättömyys – vaan aavistus
Te kyllä tiedätte?

Näkyä katsellessaan epätoivoissaan
eräs keski-iän ylittänyt rouva
väänti nenäänsä Ykkönaisen keittokirjan sivua
vaikka hänen mummonsa Ensimmäisessä tasavallassa pessut pyykkiä
ja keittänyt runsaasti puvupotettuja
Ajattelematta: "Kelle kuoret jäävät?"
Te kyllä tiedätte?

Vaikka ulkoisesti niin erilaisia...
Kaikilla
sivuhenkilöillä jopa kellonviisarit osoittivat yhtä: "EU-kuiluun!"
Sen te kyllä tiedätte!
Heti ja välittömästi!

Перевод стихотворения «Вы ведь и так всё знаете!» (Тавет Атлас, 2012)

 


В ожидании автобуса на Тартуском вокзале
На скамье сидел старик
В круглых очках с серебряными дужками
Прямо как немцы в фильмах шестидесятых,
которые показывали в Советском Союзе
Вы ведь и так всё знаете?

Читая Ницше с мягко шевелящимися губами
«Ecce Homo»
Я не стану цитировать
Вы ведь и так всё знаете?

Подошёл тип в пальто с чопорной осанкой
Буркнул: «Бомж проклятый!»
И будто невзначай ткнул носком в верхнюю часть голени
Туда, где начинается икра
Где находится болевая и нервная точка
Вы ведь и так всё знаете?

Полицейский, измотанный ночной сменой
В каком-то клубе
Разнимал двух дерущихся поэтов
У одного — нос в крови
Другой орал, сверкая зубами: «Ты жалкий обломовец!»
Вы ведь и так всё знаете?

Такая нерегулярная половая жизнь ведь расшатывает нервы
Дома молодая жена или уже нет?
Вживи хоть чип под кожу!
Нет ничего тяжелее не незнания — а догадки
Вы ведь и так всё знаете?

От отчаяния при виде этой картины
Одна дама — уже вышедшая из среднего возраста
Скривила нос над страницей из кулинарной книги Первой леди
Хотя её бабка в Первой республике стирала бельё
И варила картошку для солдат в мундирах
Не думая: «Кому же достанутся очистки?»
Вы ведь и так всё знаете?

Хотя внешне такие разные...
У всех
Этих второстепенных персонажей даже стрелки часов показывали одно: «В пропасть ЕС!»
Это вы ведь и так знаете!
Сейчас и непременно!

"Girl, But in a Dream, Wish Me Luck" (after Thavet Atlas' poem "Tüdruk, aga unes soovi mul edu!")

 




As if just yesterday
when you saw me off
the sown seeds still in my lap

Now only a delirious prayer in the predawn dark:

Girl, but in a dream
wish me luck –
such immeasurable road ahead
Look at me –
I’m the man with the dawn-lit gaze
smile, tongue peeking from my unbuttoned coat

They press us to their chests – straight on, no detours
so many souls hungry for heroic deaths
Few old men in ranks –
just youths and fevered ones – still plenty left

Girl, but in a dream:
Wish me luck –
such immeasurable road ahead
Look at me –
I’m the man with the dawn-lit gaze
smile, tongue peeking from my unbuttoned greatcoat

And let the march thunder!
Every heel with spurs jabbing
stomping –
at glory and honor’s feast
Thus
we gladly obey orders:
Marching, marching, damn it!

Girl, but in a dream:
Wish me luck –
such immeasurable road ahead
Look at me –
I’m the man with the dawn-lit gaze
smile, tongue peeking from my unbuttoned greatcoat

Now the leaden rains come so often –
this furious downpour
falls like heaven upturned – yet straight to hell

And we crawl digging earth
hearts in mud
beating bare
bodies rolling in blood

Girl, but in a dream:
Wish me luck –
such immeasurable road ahead
Look at me –
I’m the man with night-colored glasses
crooked grin, tongue peeking from my unbuttoned greatcoat

Maybe I’ll return
when the roads are finally measured – shorter, stump-like
a forbidden slit-grin dangling from quilted jacket’s buttonhole


"Mädchen, doch im Traum wünsch mir Glück!" (frei übertragen nach Thavet Atlas' Gedicht "Tüdruk, aga unes soovi mul edu!")

 




Als wär's gestern gewesen,
als du mich verließest,
die gesäten Samen in meinem Schoß

Jetzt nur noch ein wahnsinniges Gebet in der Schwärze vor Tag:

Mädchen, doch im Traum
wünsch mir Glück –
so unermesslich der Weg vor mir
Sieh mich an –
ich bin der Mann mit dem Morgengrauen-Blick
Lächeln, Zunge hinter dem aufgeknöpften Mantel

Man führt uns zur Brust – geradeaus, keine Umwege
so viele Seelen, die nach Heldentod lechzen
Wenige Alte in Reih'n –
nur Junge und Hitzköpfe, die Menge reicht noch

Mädchen, doch im Traum:
Wünsch mir Glück –
so unermesslich der Weg vor mir
Sieh mich an –
ich bin der Mann mit dem Morgengrauen-Blick
Lächeln, Zunge hinter dem aufgeknöpften Mantel

Und lasst den Marsch dröhnen!
Spornenklirren bei allen
im Schreiten –
beim Festmahl von Ruhm und Ehre
Darum
folgen wir willig den Befehlen:
Marschieren, marschieren, verdammt!

Mädchen, doch im Traum:
Wünsch mir Glück –
so unermesslich der Weg vor mir
Sieh mich an –
ich bin der Mann mit dem Morgengrauen-Blick
Lächeln, Zunge hinter dem aufgeknöpften Mantel

Jetzt der Bleiregen so oft –
dieser wütende Guss
stürzt wie ein gestürzter Himmel – doch direkt zur Hölle

Doch wir kriechen im Dreck, Graben grabend
Herzen im Schlamm
offen pochend
Körper wälzend im Blut

Mädchen, doch im Traum:
Wünsch mir Glück –
so unermesslich der Weg vor mir
Sieh mich an –
ich bin der Mann mit nachtschwarzer Brille
schiefes Grinsen, Zunge hinter dem aufgeknöpften Mantel

Vielleicht kehr ich zurück
wenn die Wege endlich vermessen – kürzer, stummelförmig
ein verbotener Grimasse-Schnitt baumelt aus Wattjackenknopfloch


pühapäev, 20. aprill 2025

Ulmet. Von Fuck

Ulmet. "See pole võimalik!" hüüdis von Fuck, lugedes "Eesti ajalugu" II osa. "Eestlasi ja nende keelt polnud ju olemas!"